Dikke of kale hakken melkvee

Dikke of kale hakken bij melkvee: oorzaken en oplossingen

20 juni 2025

Hoe voorkom je kale en dikke hakken bij melkvee?

Iedere melkveehouder komt het wel eens tegen; dikke of kale hakken. Veel melkveehouders zoeken het probleem bij de boxbedekking. Misschien is het te ruw, te hard of schuurt het te veel. Allemaal logische verklaringen. Maar dikke en kale hakken bij melkvee hebben niet alleen met de boxbedekking te maken. Het is namelijk de complete ligplaats die hier invloed op heeft. Met alleen de juiste boxbedekking ben je er nog niet!

Oorzaken van dikke of kale hakken bij melkvee

Dikke en kale hakken hebben verschillende oorzaken.

  • Oncomfortabele boxbedekking: zorgt voor druk en wrijving
  • Onhygienische ligplaatsen: vochtige huid beschadigt sneller
  • Te lang blijven liggen: zorgt voor druk op één plek
  • Te weinig liggen: zorgt voor druk op de poten

Oplossing: verbeter het ligcomfort voor gezond liggedrag

Een gezonde koe ligt zo'n 12-14 uur per dag. Maar dit doet ze niet aan één stuk door, want tussendoor staat ze zo'n 12 keer per dag op. Een gezonde koe ligt dan ook maar 30-45 minuten per keer. Ze gaat staan, loopt bijvoorbeeld naar het voerhek, gaat vreten en gaat vervolgens op de andere kant liggen. Dit gezonde liggedrag zorgt ervoor dat er maar korte tijd druk op de hakken wordt uitgevoerd en het wordt door de dag heen wordt verdeeld. Maar om gezond liggedrag te bevorderen, is ook goede stalinrichting nodig.

Dikke of kale hakken melkvee

Comfortabele boxbedekking: voorkom dikke en kale hakken

Comfortabele boxbedekking heeft invloed op de gezondheid van de hakken. Goede boxbedekking verdeelt namelijk de druk over het hele lichaam. Daarnaast zal een koe minder vaak gaan liggen op harde en ruwe boxbedekking dan in een box met veerkrachtige en zachte boxbedekking.

Het is belangrijk dat de boxbedekking grip biedt bij het gaan liggen en opstaan. Wanneer boxbedekking grip biedt, zorgt dit ervoor dat een koe tussen het liggen door ook vaker opstaat. Dit is gezond liggedrag, en zorgt ervoor dat ze niet voor langere tijd druk ervaart op één plek. Dit voorkomt het ontstaan van kale of dikke hakken.

 

Het belang van genoeg ruimte in de boxen

Naast boxbedekking, is de ruimte in de boxen ook erg belangrijk. In een krappe ligbox is het voor een koe lastiger om op te staan en te gaan liggen. Waardoor ze minder vaak gaat liggen en niet het juiste liggedrag gaat uitvoeren. Is een box te krap? Dan is een koe blij dat ze ligt, en zal ze dus minder snel geneigd zijn om tussendoor wat vaker op te staan. Hierdoor ontstaat de mogelijkheid dat ze minder vaak gaat liggen, en wanneer ze ligt blijft ze langer liggen. Dit geeft druk op de hakken, waardoor ze kaal en dik kunnen worden.

  • Voldoende kopruimte: zodat de koe bij het opstaan en liggen haar kop vrij kan bewegen, waardoor ze gemakkelijk ligt en opstaat.
  • Breedte ligboxen: minstens twee keer de heupbreedte van de koe.
  • Maatvoering ligboxen: bij een juiste maatvoering ligt de koe recht in de box, zodat elke box optimaal gebruikt kan worden.
  • Hygiëne: bij een juiste maatvoering belandt de mest buiten de box. Een hygiënische box verlaagd de kans op wrijving en infecties.

 

Kale of dikke hakken melkvee

Samenvatting

Dikke en kale hakken zijn veelvoorkomende problemen bij melkkoeien. Dit voorkom je met de juiste stalinrichting, door:

  • Gezond liggedrag te stimuleren: meer liggen, maar met voldoende tussenpozen om druk te verminderen
  • Comfortabele boxbedekking: verend en met drukverdeling en grip
  • Passende ligboxen: met voldoende kopruimte en goede maatvoering
  • Optimale hygiëne: zorg voor schone boxen, zodat er geen wrijvingen of infecties ontstaan

 

Ervaringen van een melkveehouder

Lees hier het verhaal van familie Van Ginkel over hoe de Dual waterbedden ervoor zorgen dat hun koeien geen dikke en kale hakken meer hebben.

Ben je benieuwd geworden naar onze stalinrichtingsoplossingen? Neem dan hier een kijkje!